Santiago 2010

In de Karelskroniek van Einhart (830 n. Chr.) wordt een droom beschreven, die Karel de Grote zou hebben gehad. 'Hij zag aan de hemel een weg van sterren. Deze begon bij de Friese Zee en liep over Duitsland en Italië, Gallië en Aquitanië, ging dwars door Gascogne, Baskenland en Spanje naar Galicië, waar het lichaam van Jacobus rustte zonder dat men dat wist.' Karel overdacht de droom, maar kon niet bedenken wat die te betekenen had. Dus droomde hij de volgende nacht opnieuw: maar nu verscheen hem een gestalte, die tot hem sprak. Toen Karel hem vroeg wie hij was bleek dat het Jacobus was, de apostel van Jezus, die we uit de bijbel kennen als de zoon van Zebedeus en de broer van Johannes. Deze vertelde Karel dat zijn stoffelijk overschot rustte in Galicië. Karel kreeg de opdracht om de strijd aan te binden met de ongelovigen en om een kerk te bouwen op de plaats waar het gebeente van Jacobus begraven lag. Zo werd 'de weg' voor Karel tevens een deel van zijn levensopdracht: een weg om te gaan.Dit verhaal uit de Karelskroniek is in latere heldenliederen verbonden met het verhaal over Roeland. Roeland was het kind van een verstoten zuster van Karel, Bertha. Karel had haar verstoten toen ze huwde met een man die haar niet waardig was. Ze baarde een zoon, maar niet lang daarna verdronk zijn vader. Roeland groeide op, en besloot om voor zijn moeder te zorgen. Eenmaal volwassen keerde hij terug naar het hof van Karel. toen deze ontdekte wie deze Roeland was en wat er inmiddels allemaal was gebeurd, besloot Karel om zich over Roeland te ontfermen.
Hij zou van toen af aan, samen met zijn moeder, deel uitmaken van het hof. Bezongen wordt hoe de moedige Roeland meestrijdt tegen de ongelovigen. Maar ook, hoe hij tenslotte de dood vindt omdat hij wordt verraden, door Fenelon, zijn stiefvader, die de jonge Roeland benijdde om zijn roem. Wanneer de legers van Karel terugkeren uit Spanje, raakt de achterhoede in een hinderlaag: bij Roncevalles. Fenelon had ervoor gezorgd dat Roeland het bevel voerde over deze troepen. Als trotse ridder vocht hij voor zijn leven, maar hij bleek uiteindelijk niet opgewassen tegen de overmacht van de trouweloze Waskonen (Basken) In latere versies worden deze vijanden als 'Saracenen' aangeduid: dat paste beter in de toen inmiddels ontbrandde 'reconquista' (de herovering van Spanje op de Moren). Roeland sneuvelde op 15 augustus 778. Zijn dood werd gewroken: vele duizenden 'ongelovigen' werden door de legers van Karel de rivier de Ebro ingedreven. Het lichaam van Roeland werd in zijde gewikkeld, in een wit-marmeren kist gelegd en bijgezet in Saint Romain.